HDD tăng giá cao nhất 8 quý: AI và Trung Quốc cùng “đẩy sóng”

Giá DRAM và SSD chưa có dấu hiệu hạ nhiệt thì giá HDD tăng vọt khi hạ tầng AI và làn sóng PC tại Trung Quốc cùng tác động. Ổ cứng này ghi nhận mức tăng giá lớn nhất trong tám quý, nhà cung cấp cảnh báo áp lực sẽ còn tiếp diễn.

Sau gần hai năm tương đối yên ả, thị trường ổ cứng HDD đang cho thấy những dấu hiệu căng thẳng trở lại. Theo báo cáo của Digitimes Asia (dẫn nguồn Nikkei), giá hợp đồng HDD đã tăng khoảng 4% so với quý trước trong quý IV/2025. Đây là mức tăng mạnh nhất trong vòng tám quý, và các nhà cung cấp dự báo áp lực tăng giá này sẽ còn kéo dài. Nghe có vẻ chỉ là một câu chuyện nhỏ trong mảng lưu trữ, nhưng thực tế đây là biểu hiện của những lực tác động lớn hơn nhiều đang tái định hình toàn bộ chuỗi cung ứng điện toán, từ chính sách mua sắm PC tại Trung Quốc cho đến sự mở rộng hạ tầng AI với tốc độ chóng mặt của các trung tâm dữ liệu tại Mỹ.

Báo cáo chỉ ra hai động lực chính thúc đẩy nhu cầu. Thứ nhất là sự phục hồi đột ngột của nhu cầu HDD trong thị trường PC Trung Quốc, xuất phát từ các chính sách mua sắm của chính phủ ưu tiên CPU và hệ điều hành sản xuất trong nước. Sự thay đổi chính sách này đã đẩy nhanh quá trình sản xuất PC nội địa và, theo một diễn biến khá bất ngờ, cũng làm gia tăng việc sử dụng HDD. Nguyên nhân lớn nằm ở yếu tố niềm tin hay chính xác hơn là sự thiếu niềm tin. Các nguồn tin được trích dẫn cho biết có những lo ngại liên quan đến khả năng lưu trữ dữ liệu dài hạn của SSD, khi các thành phần then chốt của chúng phụ thuộc vào bộ nhớ NAND flash, vốn có nguy cơ suy giảm bit dữ liệu theo thời gian lưu trữ. Kết quả là HDD lại được ưu tiên cho một số kịch bản sử dụng nhất định, đảo ngược xu hướng chuyển dịch tưởng như không thể đảo chiều sang lưu trữ thể rắn.

Điểm gây áp lực lớn thứ hai đến từ lĩnh vực trung tâm dữ liệu tại Mỹ, nơi nhu cầu đối với HDD nearline dung lượng lớn vẫn tiếp tục tăng. Bất chấp nhiều năm dự đoán rằng lưu trữ flash sẽ hoàn toàn thay thế ổ đĩa quay, các nhà vận hành hyperscale vẫn phụ thuộc đáng kể vào HDD cho lưu trữ khối lượng lớn, sao lưu, cũng như các tầng dữ liệu lạnh hoặc ấm. Khi khối lượng công việc AI mở rộng, lượng dữ liệu được tạo ra, lưu trữ và di chuyển cũng tăng theo và phần lớn trong số đó được đặt trên các ổ cứng dung lượng lớn, chi phí tương đối thấp.

Điều khiến thời điểm này trở nên đặc biệt đáng chú ý là sự giao thoa với làn sóng bùng nổ hạ tầng AI rộng lớn hơn. Các trung tâm dữ liệu AI không chỉ “ngốn” GPU và bộ tăng tốc, mà còn tiêu thụ bộ nhớ, lưu trữ, thiết bị điện và thậm chí cả năng lực xây dựng ở quy mô lịch sử. Bộ nhớ băng thông cao (HBM) và DRAM doanh nghiệp đã rơi vào tình trạng khan hiếm, trong khi giá DRAM tăng cao khiến các nhà sản xuất HDD khó kiểm soát chi phí sản xuất, ngay cả khi nhu cầu đang bùng nổ bởi ổ cứng sử dụng một lượng DRAM đáng kể làm bộ nhớ đệm.

Ở góc nhìn đó, áp lực tăng giá HDD không hẳn là một hiện tượng bất thường, mà đúng hơn là “tác động lan tỏa”. Chi tiêu vốn cho hạ tầng AI đã tăng nhanh đến mức bắt đầu phản ánh rõ trong các số liệu kinh tế vĩ mô. Các nhà phân tích chỉ ra rằng một phần không nhỏ tăng trưởng GDP gần đây của Mỹ đến từ đầu tư vào trung tâm dữ liệu, máy chủ và hạ tầng liên quan, thay vì từ tiêu dùng. HDD dù có vẻ khiêm tốn cũng nằm trong cùng làn sóng này.

Khác với bộ nhớ flash vốn có thể mở rộng nhờ xây thêm nhà máy và thu nhỏ tiến trình sản xuất, việc sản xuất HDD bị giới hạn bởi các linh kiện chuyên biệt như đầu đọc/ghi và bề mặt đĩa có độ chính xác cao. Việc mở rộng sản lượng không hề nhanh hay rẻ, và các nhà sản xuất đã thận trọng trong việc tăng công suất sau nhiều năm chịu áp lực giá và quá trình hợp nhất ngành. Hệ quả là thị trường có thể nhanh chóng trở nên khan hiếm khi nhu cầu phục hồi đồng thời từ nhiều hướng.

Thông điệp lớn hơn rút ra ở đây là: ổ cứng HDD, vốn thường bị xem là công nghệ “di sản”, đang một lần nữa bị kéo trở lại trung tâm câu chuyện tăng trưởng của ngành. Giữa những thay đổi trong ưu tiên mua sắm của Trung Quốc và “cơn khát” lưu trữ dữ liệu không đáy của lĩnh vực AI, các ổ đĩa quay đang chứng kiến động lực nhu cầu mà chỉ vài năm trước rất ít người có thể dự đoán. Liệu điều này sẽ trở thành một chu kỳ tăng giá kéo dài hay chỉ là một đợt siết cung tạm thời còn phụ thuộc vào tốc độ mở rộng công suất, cũng như việc chi tiêu cho hạ tầng AI có tiếp tục duy trì nhịp độ “chóng mặt” như hiện nay hay không.